Araç takip sistemi üç parçadan oluşur: araca takılan cihaz, verinin taşındığı mobil şebeke ve verinin işlenip gösterildiği platform. Cihaz uydulardan konumunu hesaplar, bunu araçtan aldığı diğer verilerle birleştirir ve düzenli aralıklarla şebeke üzerinden platforma gönderir; siz de web panelinden veya mobil uygulamadan bakarsınız.
1. Araçtaki cihaz
Cihaz aracın elektrik sistemine bağlanır ve sürekli beslenir. İçinde iki temel modül vardır: konumu belirleyen GNSS alıcısı (GPS ve benzeri uydu sistemleri) ve veriyi dışarı taşıyan GSM modülü.
GNSS alıcısı, görebildiği uydulardan gelen sinyallerin varış zamanlarını karşılaştırarak konumu hesaplar. Açık havada bu hesap birkaç metre hassasiyetindedir; kapalı otoparkta ve yüksek binalar arasında sapma artar.
Cihaz yalnızca konum okumaz. Kontağın açık mı kapalı mı olduğu, aracın hareket edip etmediği, hız ve kat edilen mesafe de burada üretilir.
2. Veri nasıl gidiyor?
Cihaz, topladığı veriyi mobil şebeke üzerinden platforma gönderir. Bunun için içinde bir SIM kart bulunur — tıpkı telefondaki gibi, ama sadece veri gönderir.
Gönderim sürekli akan bir video gibi değildir; cihaz belirli aralıklarla ya da anlamlı bir olay olduğunda (kontak açıldı, sert fren yapıldı, bölge sınırı geçildi) paket gönderir. Şebeke kapsamasının olmadığı bir yerden geçerseniz cihaz veriyi hafızasında biriktirir ve kapsama geri geldiğinde toplu olarak iletir; bu yüzden tünelden çıktığınızda geçmiş rotada boşluk kalmaz.
3. Platform ne yapıyor?
Gelen ham paketler tek başına bir anlam ifade etmez; platform bunları işler. Ardışık konumları birleştirip rota çizer, hız ve mesafe hesaplar, tanımladığınız bölgelerle karşılaştırıp ihlal olup olmadığına bakar, eşikleri aşan durumlarda alarm üretir.
Kullanıcı tarafında bu işlem sonucunda üç şey görürsünüz: haritada canlı konum, tarih filtresiyle geçmiş rota ve dönem bazlı raporlar.
CANBus ne katıyor?
Buraya kadar anlatılanlar aracın dışından gözlemlenebilen şeyler: nerede, ne hızla, ne zaman. Aracın kendi içinde olup bitenleri görmek için cihazın aracın veri yoluna — CAN bus'a — bağlanması gerekir.
CAN bus, aracın içindeki elektronik birimlerin birbiriyle haberleştiği ağdır. Cihaz bu ağa bağlandığında yakıt seviyesi, AdBlue, motor suyu ve yağ sıcaklığı, motor arıza kodları ve gaz/fren pedalı kullanımı gibi veriler de okunabilir hâle gelir.
Pratik farkı şudur: GPS ile "araç saat 14:00'te şuradaydı" bilirsiniz; CAN bus ile "yakıt seviyesi 20 dakikada yarı yarıya düştü ve araç hareket etmiyordu" bilirsiniz. İkincisi bir yakıt çalınma uyarısıdır.
Kurulum ne kadar sürüyor?
Temel bir kurulum, cihazın sigortalı kabloyla aracın elektrik sistemine bağlanmasından ibarettir ve araç başına kısa sürer. CANBus'lı kurulumda ek olarak araç veri yoluna bağlantı yapılır.
Kurulumdan sonra cihaz şebekeye bağlanır ve ilk konumu göndermeye başlar; panelde aracı görmek için ek bir işlem gerekmez.
Sık sorulan sorular
- Araç takip cihazı aracın aküsünü bitirir mi?
- Hayır. Bu cihazlar çok düşük akım çeker ve araç kontak kapalıyken uyku moduna geçer. Normal kullanımda akü üzerindeki etkisi ihmal edilebilir düzeydedir.
- Kapsama olmayan yerde veri kaybolur mu?
- Hayır. Cihaz şebeke yokken veriyi kendi hafızasında biriktirir ve kapsama geri geldiğinde toplu olarak gönderir; geçmiş rotada boşluk oluşmaz.
- Araç takip cihazı ile OBD cihazı aynı şey mi?
- Tam olarak değil. OBD soketine takılan cihazlar kolay kurulur ama sökülmesi de kolaydır. Kalıcı kurulumlarda cihaz aracın elektrik sistemine sabit bağlanır; CANBus verisi gerektiğinde ayrıca araç veri yoluna bağlantı yapılır.